કષાયજય 1.0 : Highlights

Session Topics

1 : કષાયને જાણીએ

2 : કષાયને પડકારીએ

3 : કષાયને ખોળીએ

4 : કષાયને ઘટાડીએ

5 : કષાયને શમાવીએ

6 : કષાયને જીતીએ

--------------------------------------

પ્રવચન સાર :

• ‘પૈસા કમાવાના ઉપાયો’ બતાવાતા હોય, તો સાંભળવા મન લલચાય છે.

  ‘કષાય ઘટાડવાના ઉપાયો’ સાંભળવા મન લલચાય છે ખરા ?

  
  

• નફો થાય, તે જ ધંધો સાચો છે.

  જેનાથી કષાય ઘટે, તે જ સાચી આરાધના છે.

  
  

• ધંધો કરવામાંથી નફો થઈ નથી જતો. નફો કરવાનું લક્ષ્ય જોઈએ, તેની ગણતરી પૂર્વક ધંધો કરાય; તો નફો થાય.

  આરાધના કરવા માત્રથી કષાય ઘટી નથી જતા. કષાય ઘટાડવાનું લક્ષ્ય જોઈએ, તે રીતે આરાધના કરાય, તો નફો થાય.

  
  

• બીજાના વધુ વખાણ સહન ન થઇ શકવા રૂપ (આપણને લાગતા અત્યંત નાના) કષાયે પણ સિંહગુફાવાસી મુનિનું પતન કર્યું છે.)

  નાની પણ ચિનગારી, દાવાનળ ભડકાવી શકે છે. નાનો લાગતો પણ કષાય, અનંત સંસાર ઊભો કરી શકે છે.

  
  

• આ મનુષ્યભવ અને જિનશાસન કષાય ઘટાડવા માટે મળ્યા છે.

  કષાયને ઘટાડીને તો જ મળેલા મનુષ્ય જન્મ અને જિનશાસનની સાર્થકતા છે.

  
  

• ‘મારે આ ભવમાં કષાય ઘટાડવા જ છે’ એવો દૃઢ સંકલ્પ હશે, તો જ કષાય ઘટશે.

  અને તેના માટે રોજે રોજ જાતને યાદ કરાવવું પડશે - ‘કષાય ઘટે, તો જ તારો જન્મ સફળ છે.’

  
  

• આરાધના કરવાના સમય પૂરતાં જ કષાય ઘટાડીએ, તે હકીકતમાં ઘટાડો નથી, દમન છે.

  આરાધના પૂર્ણ થયા પછી પણ કષાય ઘટેલા રહે, તે સાચો ઘટાડો છે, શમન છે.

  તેના માટે આરાધના સાથે ભાવના હોવી અનિવાર્ય છે.

  
  

• ઉપધાનમાં ૪૭ દિવસ ધંધો છોડો છો... પણ ઘરે ગયા પછી લોભ એવો ને એવો રહે છે; કારણકે ૪૭ દિવસ ‘લોભ ખરાબ છે... કાયમ માટે ઘટાડવા જેવો છે...’ એવી ભાવના નથી હોતી.

  
  

• કેટલાય કષાયોને ‘કષાય’ રૂપે આપણે ઓળખતા જ નથી.

  દૂધ મોળું આવે, અને ખાંડ નાખવાની ઈચ્છા થાય, તે પણ એક કષાય છે – એ ખબર છે ?

  
  

• ૨૪ કલાક ગુસ્સો ન કરે, તેને ૧ લાખ રૂ.નું ઇનામ હોય, ત્યારે ૧ લાખ રૂ. માટે ગુસ્સો છોડનાર, લોભને પોષવા ક્રોધને દબાવે છે... તે કષાયનો ઘટાડો નથી.

  ભવાંતરમાં સદ્‌ગતિ મેળવવા માટે જ જો આપણે કોઇક દોષ છોડતા હોઈએ, તો એ ૧ ભવ પૂરતું દમન જ નથી ને ? એ વિચારવા જેવું છું.

  
  

• અનંત કાળમાં આરાધના ઘણી કરી... પણ

  • કષાય ઘટાડવાનું લક્ષ્ય જ નહોતું...

  • કષાયની ઓળખાણ જ નહોતી...

  • થોડા કાળ માટેના દમનને કષાયનો ઘટાડો માની લીધો...

  એના કારણે, હકીકતમાં કષાય ઘટ્યા જ નથી...

  
  

• હવે જો આ ભવમાં કષાય ઘટાડવા જ હોય, તો

  • તેનું લક્ષ્ય કેળવવું પડશે.

  • કષાય ઓળખવા પડશે.

  • દમન નહીં, શમન કરવું પડશે. તેના માટે ભાવના જોઈશે...

  
  

  એ ભાવના કઈ... ?

  આ પ્રશ્નોના ઉત્તર અને સચોટ માર્ગદર્શન મેળવવા માટે... આવી રહ્યું છે..

  કષાયજય 2.0

  ...COMING SOON...